Fırında Sütlaç Tarifi: Üzeri Kızarmış, İçi İpeksi ve Bol Sütlü
Fırında sütlaç; pirincin nişastasıyla kıvam alan nefis sütlü harcın, ısıya dayanıklı toprak güveçlerde fırınlanarak üzerinin nar gibi kızartılmasıyla hazırlanan, Türk mutfağının en köklü ve en sevilen geleneksel tatlılarından biridir.
25 Ekim 2026
Fırın sütlacın en sevdiğim yanı, kaşığın önce üzerindeki ince kızarmış tabakayı geçmesi. Altından soğuk, sütlü ve yumuşak bir kıvam geliyor; pirinç taneleri de lokmanın içinde kendini belli ediyor. İyi bir sütlaçta aradığım tam olarak bu: Ne kesilecek kadar katı ne de kaşıktan su gibi akıp giden bir kıvam.
Hazırlaması zor değil, ama pirinci iyice yumuşatmak ve sütlacı ocakta gereğinden fazla koyulaştırmamak gerekiyor. Çünkü kaselere paylaştırdığınız karışım, soğuyup buzdolabında dinlendikçe toparlanacak.
Bu tarifte yumurta kullanmıyoruz. Üzerini fırının üst ısısıyla kızartıyor, içini ise sütlü ve yumuşak bırakıyoruz. Son birkaç dakikada fırının başından ayrılmayın; beklediğiniz renk bir anda gelebilir.
Miktar: Yaklaşık 6 kase
Hazırlık süresi: Yaklaşık 10 dakika
Ocakta pişirme: Yaklaşık 30–40 dakika
Üzerini kızartma: Fırına göre yaklaşık 5–10 dakika
Buzdolabında dinlendirme: En az 3 saat, mümkünse bir gece
Su bardağı ölçüsü: 200 ml
Malzemeler
- 1 litre süt
- 1 su bardağı toz şeker
- Yarım su bardağı pirinç
- 3 silme yemek kaşığı buğday nişastası
- 1 paket vanilya veya şekerli vanilin, yaklaşık 5 gram
- 2 su bardağı su, 400 ml
Nişastayı açmak için
- Yarım su bardağı soğuk süt, 100 ml
Üzeri için, isteğe bağlı
- İri çekilmiş kavrulmuş fındık
- Tarçın
Süt miktarını netleştirelim: Tencereye koyacağımız 1 litre süte ek olarak nişastayı açmak için 100 ml süt kullanıyoruz. Toplam süt miktarı 1 litre 100 ml.
Tam yağlı, pastörize süt bu tarif için uygundur. Pirinci ise kısa veya orta taneli seçebilirsiniz.
Gerekli Araçlar
- Kalın tabanlı, geniş bir tencere
- Tahta kaşık veya silikon spatula
- Nişastayı karıştırmak için küçük bir kap
- Çırpıcı
- Kepçe
- Fırın ve üst ızgara kullanımına uygun 6 sütlaç kasesi
- Derin bir fırın tepsisi
- Fırın eldiveni
Kaselerin uygunluğunu kontrol edin. Her cam veya seramik kase üst ızgarada kullanılamaz. Bu tarifte yüksek üst ısıya dayanıklı fırın kapları gerekiyor.
Fırında Sütlaç Nasıl Yapılır?
1. Pirinci hazırlayın
Pirinci ayıklayın ve süzgeçte kısa bir sudan geçirin. Uzun uzun ovalayıp defalarca yıkamanıza gerek yok.
Tencereye alın, üzerine 400 ml suyu ekleyin ve orta ateşte kaynamaya bırakın.
Kaynama başladıktan sonra ateşi biraz azaltın. Ara sıra karıştırarak yaklaşık 15 dakika pişirin.
2. Pirincin tamamen yumuşadığını kontrol edin
Süre sonunda bir pirinç tanesini kaşığa alın, biraz soğutup kontrol edin. Ortasında sertlik kalmamalı; kaşıkla bastırdığınızda kolayca ezilmeli.
Su azalmış ama pirinç hâlâ sertse biraz sıcak su ekleyip pişirmeye devam edin. Sırf süre doldu diye sütü eklemeyin.
Pirinçler yumuşadığında tencerede az miktarda su kalabilir. Suyun son damlasına kadar çekilmesini bekleyip pirinci dibine tutturmayın.
3. Sütü ekleyin
Yumuşayan pirincin üzerine 1 litre sütü dökün. Tencerenin tabanını da dolaşarak karıştırın.
Orta ateşte, süt kaynamaya yaklaşana kadar pişirin. Taşmasını önlemek için başında durun.
Hafifçe kaynamaya başladığında ateşi kısın ve yaklaşık 5 dakika birlikte pişirin. Pirinçlerin yüzeye çıkmasını tek başına pişme ölçüsü olarak kullanmayın; önemli olan önceden iyice yumuşamış olmaları.
4. Şekeri ekleyin
Toz şekeri tencereye alın. Tamamen eriyene kadar karıştırın.
Bu aşamada karışım hâlâ oldukça akışkan görünecek. Nişasta henüz eklenmediği için bu normal.
5. Nişastayı soğuk sütle açın
Ayrı bir kaba 100 ml soğuk sütü koyun. Üzerine 3 silme yemek kaşığı buğday nişastasını ekleyin.
Çırpıcıyla, içinde kuru topak kalmayana kadar karıştırın. Nişasta kısa sürede dibe çökelebildiği için tencereye dökmeden hemen önce yeniden karıştırın.
Nişastayı doğrudan sıcak sütlaca serpmeyin. Topaklanmaması için önce soğuk sütle karıştırıyoruz.
6. Tencereye yavaşça ilave edin
Ocağı kısın. Bir elinizle sütlacı karıştırırken diğer elinizle nişastalı sütü ince bir akışla tencereye dökün.
Özellikle tabanı ve köşeleri dolaşarak karıştırmaya devam edin. Karışım yeniden hafifçe kaynamaya başladıktan sonra yaklaşık 4–5 dakika pişirin.
Vanilyayı ekleyip karıştırın ve ocaktan alın.
7. Kıvamına bakın
Sıcak sütlaç, koyu bir muhallebi gibi olmamalı. Kepçeden rahatça dökülmeli, fakat sade sütten daha dolgun görünmeli.
Kaşığı kaldırdığınızda arkasında ince bir tabaka bırakması yeterli. Tencerede katılaşmasını beklerseniz buzdolabında fazla sıkı bir kıvam alabilir.
Çok koyulaştıysa kaselere paylaştırmadan önce az miktarda sıcak sütle açıp kısa süre karıştırarak ısıtabilirsiniz.
8. Kaselere eşit paylaştırın
Fırın kaplarını derin tepsiye yerleştirin. Sütlacı kaselere dağıtırken tencereyi ara sıra karıştırın; pirinç dibe çöktüğü için yalnızca üstten alırsanız ilk kaselere az, son kaselere fazla pirinç düşebilir.
Kaselerin ağzında yaklaşık 1–2 cm boşluk bırakın.
9. Tepsiye su ekleyin
Tepsiye, kaselerin yaklaşık yarı yüksekliğine ulaşacak kadar oda sıcaklığında su koyun. Kaselerin içine su kaçırmamaya dikkat edin.
Su banyosu, sütlacın alt ve yan kısımlarının fırında fazla ısınmasını sınırlandırmaya yardımcı olur. Üzerini kızartan ise fırının üst ısısıdır.
Sıcak kaselere veya sıcak cam yüzeylere buz gibi su dökmeyin. Fırın kaplarının kullanım talimatlarına uyun.
10. Üzerini kızartın
Fırını önceden 200°C’ye ısıtın. Üst ızgara işlevini cihazınızın kullanımına uygun şekilde açın.
Tepsiyi, kaseler üst ısıtıcıya değmeyecek ve çok yaklaşmayacak biçimde üst bölüme yerleştirin.
Yaklaşık 5–10 dakika içinde yüzeyde kahverengi benekler oluşabilir. Ancak bu süre fırının gücüne ve raf mesafesine göre değişir.
Bu aşamada başından ayrılmayın. Açık renkli yüzey birkaç dakika içinde koyulaşabilir. Bazı kaseler daha hızlı renk alıyorsa, güvenli biçimde yapabiliyorsanız tepsinin yönünü değiştirin.
Üzerindeki kızarmış alanlar istediğiniz renge geldiğinde çıkarın. Bütün yüzeyin simsiyah olmasını beklemeyin.
11. Soğutup dinlendirin
Tepsiyi fırın eldivenleriyle dikkatlice çıkarın. İçindeki su çok sıcak olacağı için düz ve sağlam bir yüzeye koyun.
Kaseleri güvenle tutulabilecek hâle geldiklerinde sudan çıkarıp ısıya dayanıklı bir yüzeye alın. Sıcak kapları soğuk veya ıslak tezgâha bırakmayın.
İlk yoğun sıcaklığı çıktıktan sonra buzdolabına kaldırın; saatlerce tezgahta bekletmeyin. Soğuduklarında üzerlerini kapatın ve en az 3 saat, mümkünse bir gece dinlendirin.
Fırın Sütlacın Üzeri Nasıl Kızarır?
Bu tarifte yumurta sarısı sürmeye veya üzerine şeker serpmeye gerek yok. Sütlacın yüzeyi, üst ızgaranın etkisiyle renk alır.
Üstü kızarmıyorsa önce şunları kontrol edin:
- Üst ızgara gerçekten açık mı?
- Tepsi ısıtıcıdan çok mu uzakta?
- Fırın yeterince ısındı mı?
Yalnızca süreyi uzatıp sütlacın tamamını kurutmak yerine üst ısının doğru çalıştığından emin olun.
Kıvamı Sulu Kalırsa Ne Yapmalı?
Önce sıcak kıvamla soğuk kıvamın farklı olduğunu hatırlayın. Ocaktan yeni alınmış sütlacın akışkan olması normaldir.
Nişastayı ekledikten sonra karışım hiç dolgunlaşmıyorsa yeterince pişmemiş olabilir. Hafif kaynamaya dönmesini bekleyip birkaç dakika daha karıştırın.
Hâlâ belirgin biçimde inceyse az miktarda ilave nişastayı ayrı bir kapta soğuk sütle açarak ekleyebilirsiniz. Ardından yeniden pişirmeniz gerekir. Kuru nişastayı tencereye doğrudan dökmeyin ve bir anda fazla miktar kullanmayın.
Daha Güzel Bir Sonuç İçin
Pirinci önce yumuşatın. Ortası sert kalmış pirinci nişastalı karışımın içinde düzeltmeye çalışmak işinizi zorlaştırır.
Nişastayı tepeleme ölçmeyin. Fazlası, sütlacı soğuduğunda gereğinden katı yapabilir.
Tencerenin dibini düzenli karıştırın. Sütlü karışım tutmaya başlarsa yanık kısmı kazıyıp içine karıştırmayın.
Kaselere eşit pirinç dağıtın. Her kepçeden önce hafifçe karıştırmak yeterli.
Fırında ikinci kez uzun uzun pişirmeyin. Sütlaç ocakta hazırlanmış durumda; fırında esas olarak üstünü kızartıyoruz.
Nasıl Servis Edilir?
İyice soğuyan sütlacın üzerine az miktarda kavrulmuş fındık serpebilirsiniz. Tarçın seviyorsanız ince bir tutam yeterli.
Ben önce sade bir kaşık almayı seviyorum. Kızarmış yüzeyin altındaki sütlü kıvamı ve pirincin yumuşaklığını böyle daha iyi hissediyorsunuz. Sonra fındığı kenardan ekleyip her lokmada ne kadar istediğinize kendiniz karar verebilirsiniz.
Afiyet olsun.
Derya Soylu
💬 Yorumlar ve deneyimler (0)
Gezginlerin yorumları kendi dillerinde gösterilir.
Henüz yorum yok. İlk deneyimi siz paylaşın.
💬 Sohbete katılmak ister misiniz?
Yorum bırakmak için giriş yapın veya hesap oluşturun.